Pilea peperomioides’in tuhaf hikayesi

Pilea peperomioides’in tuhaf hikayesi

Bu yazıda son zamanlarda hem sosyal medyada hem de bitki dükkanlarında sık sık karşıma çıkan bir bitkinin hikayesinden bahsedeceğim. İsmi Pilea peperomioides. Kısaca Pilea  (Çin Para Çiçeği ya da Misyoner Çiçeği) olarak biliniyor. Bir sonraki yazımda Pilea yetiştirirken dikkat etmeniz gerekenleri bulabilirsiniz. Takipte kalın!

Tanımlanamayan bir bitki!

Pilea’nın botanik bilimcilerce -taksonomik anlamda- tanımlanması çok eski tarihli değil. Hikaye 1970’lerde İngiltere’de başlıyor. Pilea botanik bilimcilerin meselesi olmadan evvel, bitki severlerce bilinen ve oldukça ilgi gören bir örnek. Evlerinde Pilea yetiştiren birçok kişi, bitkiden aldığı minik bir parçayı/yaprağı Kew Gardens başta olmak üzere, ülkenin bitkilerle haşır neşir çeşitli kurumlarına yollayarak şu soruyu soruyorlar: Bu bitkinin adı nedir?

Pilea hakkında gelen sorulara ise şöyle cevaplar verilmiş: Bitki tanımlanamadı, isimlendirilemedi, sınıflandırılamadı… Ta ki Edinburgh herbayumunda bulunan bir örnek ile karşılaştırılıp, bitkinin bir Pilea türü olduğu ve 20.yy başlarında Çin’de (Yunnan dağları civarından) görüldüğü anlaşılana dek.

Çin’den İngiltere’ye?

Pilea hakkında elde edilen minik ipuçları, ilgilileri bir adım daha atmaya yönletmiş olacak ki 1983 yılında yayımlanan bir makalede Pilea’nın mazisiyle ilgili fikri olanların Kew Gardens’ı bilgilendirmeleri istenmiş.

Makaleye cevaben gelen mektuplardan bir tanesi, yaz tatili için Norveç’e giden kızlarının beraberinde getirdiği Pilea’dan bahseden bir aileye ait. Böylelikle bitkinin İskandinav coğrafyasıyla da bir bağı olduğu izlenimi oluşmuş. Sonrasında Kew Gardens’a bu ülkelerden gelen botanik bilimcilere Pilea örnekleri gösterilmiş. Bu isimlerden biri olan Lars Kers (Stokholm Bergius Botanik Bahçesi’nde çalışıyor) fark etmiş ki kendi balkonunda yetiştirdiği bitki de Pilea… Ülkesine dönen Lars Kers, İsveç botanik camiasında yaptığı araştırmalardan bir sonuç elde edemeyince, bitkinin dönemin popüler TV programlarından birine çıkmasını sağlamış. Program sonrası 10.000’e yakın mektup gelmiş. Bu mektuplar tahmin edeceğiniz üzere Pilea yetiştiricilerinden ya da bitkiyi bir yakınında, orada burada görenlerden…

Bu hikaye Pilea’nın en azından İsveç’te oldukça popüler bir ev bitkisi olduğunu gösteriyor. Biz de hikayenin devamını, bu 10.000 mektuptan birinde yazılanlardan takip ediyoruz. Pilea’nın  Çin’e uzanan geçmişi, Knut Espergen tarafından yazılan mektupta paylaşılmış. Pilea, Knut Espegren’in babası Agnar Espegren tarafından 1940’lı yıllarda Çin’den bir kutu içinde Norveç’e getirilmiş. Agnar Espergren bir misyoner; Avrupa’ya dönüşünde beraberinde getirdikleri arasında Pilea da bulunuyor. Knut Espegren’in anlatımına göre babası kısa sürede çoğalan bitkiyi, eşe, dosta, isteyene, merak edene hediye ederek dolaşıma girmesini sağlamış. Pilea’nın evden eve/elden ele yayılma serüveni Agnar Espergen’in hikayesiyle kesişiyor (Bitkinin Misyoner Çiçeği olarak anılmasının sebebi bu olsa gerek!). Uygun koşullarda kolayca mutlu olan ve çokça yavru veren Pilea bakımı için, gelecek yazıma göz atabilirsiniz!

Bir cevap bırakın